Analysis of Chinese Records on Göktürks

Arkamda gördüğünüz bu Çince metin Tujie, Göktürkler ve Xiongnu

ile başlıyor. Yani Hunlar. Peki nedir bu metin?

Bu sayfa Kuzey Zhou kayıtlarından yani Çin'in devlet arşivlerinden

bir sayfa ve 636 yılında yazıldı. Çinliler,

Göktürk Devletini merak ediyorlar, araştırıyorlar ve böyle kayıt tutuyorlar.

Bu ilk cümle inanılmaz önemli. Geçen videoda bazı insanlar "Hayır

Türklere kurt

demiyorlar, köpek diyorlar" diyorlardı.

Bakın bu Zhou kayıtlarında direkt olarak kurt karakteriyle geçiyor Türkler.

İkinci olarak bazı insanlar "Göktürklerle Hunlar ne alaka?" demişti.

Şimdi birlikte bu ilk cümleye bakalım. Tujie zhi gai Xiongnu zhi biezhong.

Ne diyor biliyor musunuz? Türkler muhtemelen Hunların bir

diğer boyudur diyor ve Shina Shina shi.

Yani soyları Ashina'dır diyor. Ashina ismini daha önce duymuş muydunuz?

Acaba hangi Türk ismini Ashina diye duydular da yazdılar merak

ediyorum. Şimdi metinde geçen önemli kısımlardan

bahsedeceğim.

Birincisi tabii ki Göktürkleri Hunların devamı olarak görmeleri çok önemli bir

ayrıntı. Metin, Türklerin kurttan türediğini anlatıyor ama

bayağı ayrıntılı

anlatıyor. Bir çocuğu öldüreceklermiş.

Sonra acımışlar, kollarını bacaklarını kesmişler ve sonra

sulu olarak bir

bataklığa atmışlar. Sonra bir dişi kurt onu bulmuş,

beslemiş vesaire.

Böyle çok ayrıntılı. Göktürk devletleşmesinden bahsediyor,

işte dağınık

alanlardayken birleşip güçlü bir yönetim altında birleşmelerini falan

anlatıyor. Müzicilikle alakalı bir kısım var.

Burası da önemli.

Şöyle bahsetmişler: Göktürklerin ataları uzun süre Rurulara

bağlı

demirciler olarak yaşamışlar. Altın dağlarında demir döven bu

topluluk zamanla güçlenip devletleşip Ruruları tarih

sahnesinden siliyor. Bir diğeri Göktürklerin cenaze

gelenekleri.

Bu aslında çok ayrıntılı ama ben kendimce önemli gördüğüm sadece iki tane cümle

seçtim. Metinde şöyle yazıyor: O gün ölünün bindiği atı ve

gündelik hayatta kullandığı eşyalarla birlikte yakarlar.

Mezarın bulunduğu yere taşlar dikilir.

Taşların sayısı hayattayken öldürdüğü adam sayısına göre artar ya da

azalır. Peki bu taşlar ne? Balbal heykelleri.

Bir de size Mugan Kağan'ın görünüşü hakkında yazdıklarını okuyacağım.

Görünüşü kudretliydi. Çok garip ve farklıydı.

Suratı bir ayaktan daha geniştir. Yüzünün rengi koyu kızıldı.

Gözleri çakmak çakmaktı.

Özetle bu metin Çin'in Göktürkleri nasıl gördüğünün resmi belgesi.

Türklerin daha eski izleri var tabii ki.

Ama bu belge

Göktürklerin Türk adıyla ilk defa tek bölüm halinde anlatıldığı

ilk resmi belge. O zaman son olarak topu size atıyorum.

Sizce Ashina ne olabilir?