نقش قفقاز و آذربایجان در تأمین انرژی اروپا و اسرائیل

منطقه جغرافیایی در پیرامون ما یعنی در شمال غرب کشور.

چه اهدافی هست که احتمالا می‌تونه ذیل همین

کنشگری که ما در جنوب انجام دادیم و بازار انرژی دنیا رو

تحت تأثیر قرار دادیم،

بازار انرژی دنیا رو بیشتر تحت تأثیر قرار بده؟ یعنی در منطقه

قفقاز اساساً یا اوراسیا بالاخره یا آذربایجان یا حالا هر تعبیری که

به کار ببرید، چه اهداف احتمالا اقتصادی برای جمهوری اسلامی را به شکلی بالقوله

وجود دارد که بتواند فشار بیشتری به اقتصاد جهانی بیاورد؟ اگر

منافع شما با یک دور جدید از درگیری‌ها روبرو بشه.

ببینید فارغ از بحث نگاه نظامی در حال

حاضر در پاسخ به این سؤال دقیقی که

پرسیدید میشه گفت که نقش قفقاز و

به نوعی دو سوی کاسپین تاریخی،

ااا الان تبدیل شدن اون به

شاهراه در واقع تأمین انرژی

اروپا و در عین حال نفت رژیم اسرائیل هست.

به طوری که من خودم معتقدم که با در نظر گرفتن

انبوهی از مختصات و ویژگی‌هایی که از منظر

ژئوپلیتیکی و ژئو اکونومیکی این منطقه داره،

میشه این منطقه رو به عنوان در واقع تنگه هرمز

دوم نامگذاری کرد.

چرا این رو توضیح بدید-

دلیل آن اینه که در واقع ببینید خب حوزه

کاسپین

ااا و قفقاز، مشخصاً جمهوری آذربایجان

از منظر ژئواکونومیک در بیضی استراتژیک

انرژی قرار داره. شما می‌دونید که بیضی استراتژیک

انرژی شامل خلیج فارس و در واقع

بخش‌هایی از آسیای مرکزی و دریای کاسپین هست.

بچه‌ها نقشه رو هم بندازید بچه‌ها همزمان شاید توضیحات-

خب در این حوزه که در واقع الان ما

در شرایطی که هستیم بعد از اینکه از فوریه

۲۰۲۲ زنگ اوکراین شروع شد، که من معتقدم که

زنگ اوکراین یک دلیل اصلی‌ست. شاید

دلیل اصلی و پیشرانش همین بحث معادلات

انرژیه. شاید اگر خط لوله نورد

استریم دو که در آستانه افتتاح بود و قرار بود که

گاز روسیه رو در امتداد در واقع خط لوله نورد

استریم یک به در واقع آلمان و کشورهای

اروپایی منتقل بکنه، اگر افتتاح نمی‌شد چون

آمریکایی‌ها ده سال تلاش کردند که این خط لوله رو تحریم کنند،

انگلیسی‌ها تلاش کردند که مانع مشارکت اروپایی‌ها در این خط لوله

بشن ولی نهایتاً این نشد و زنگ اوکراین سر

گرفت و یکی از اولین نتایجش هم انفجار در این خط لوله در

بستر دریا بود. خب یعنی چی؟ یعنی انرژی اروپا که به

صورت سنتی از سوی روسیه و از مسیر

اوکراین تأمین می‌شد و روسیه به عنوان بزرگترین دارنده

مخازن در واقع گاز داشت گاز کشورهای اروپایی رو

تأمین می‌کرد، این از در واقع سبد تأمین

کشورهای اروپایی کنار رفت. خب بخشی از این انرژی هم

از خلیج فارس، تنگه هرمز و تنگه باب

المندب در واقع تأمین می‌شد. ااا که خب در

طی این زنگ با در واقع اقدام مقتدر

ژئوپلیتیکی که ایران در چارچوب قواعد حقوق بین الملل

کنوانسیون 1958 دریاها انجام داد،

الان اروپایی‌ها تنها یک نقطه

مهم و اصلی برای تأمین گاز مورد نیاز

خودشون دارند و اون کجاست؟ اون در واقع دو سوی

کاسپین هست.

یعنی اینه اگر رو نقشه بخوایم توضیح بدیم آقای دکترم، این در واقع دریای

کاسپین-

بله.

شما می‌فرمایید که خب عمدتا داشت از طریق روسیه تأمین می‌شد انرژی-

بله.

به خاطر وضعیت درگیری‌ها و جنگ اوکراین-

بله.

الان می‌فرمایید که ا-از این دو سو [هم پوشانی گوینده 1] در واقع حالا از چه

طریقی

نمی‌دونم احتمالا خط لوله‌ای هست یا صادراتی هست، الان تأمین انرژی

اروپا داره اتفاق می‌افته.

بله. ببینید یکی از مهم‌ترین بسترهای

انتقال انرژی جهان به سمت اروپا از جمهوری

آذربایجان هست. به دلیل اینکه هم خط لوله

انتقال نفت هست یعنی باکو تفلیس عهدهان که نفت

اون به صورت عمده و مستقیم به اسرائیل صادر

میشه. اساساً این خط لوله توسط انگلستان و

شرکت بریتیش پترولیوم برای اسرائیل ساخته شد

و به خاطر همین در برخی از موافق خبری هم به عنوان خط لوله

اسرائیلی شناخته میشه. همان‌طور که زمانی هم که این خط لوله

افتتاح شد، اسرائیلی‌ها، اسرائیلی‌ها اعلام کردند که ما آمادگی داریم

که با پهپادهای

در واقع هرم و هرمیس در واقع امنیت این خط لوله

رو در آذربایجان، در گرجستان و در ترکیه

ااا به نوعی انجام بدیم.

نشون بده خط لوله باکو تفلیس عهدهان رو که می‌فرمایید اگه-

ااا-

خط زرد.

ببینید این خط زرد-

اگه نشون دادن

دقیقاً بله. ااا

ببینید از این نقطه که در واقع خلیج باکو هست،

پایتخت آذربایجان، خط لوله باکو تفلیس عهدهان شروع

میشه از این نقطه که گرجستانه از جنوب

گرجستان رد میشه و میاد ترکیه میاد بندر

عهدهان و از بندر عهدهان با کشتی‌ها به سمت در واقع

اراضی اشغالی میره. خب این خط لوله باکو عهدهانه.

ولی فقط این خط لوله نیست. ببینید ما غیر از خط لوله

نفت، یه خط لوله گاز هم داریم که از باکو شروع میشه،

از آذربایجان از گرجستان عبور می‌کنه تا اینجا بهش میگن خط لوله

قفقاز جنوبی.

اوهوم.

این مسیر کل شرق و غرب ترکیه رو طی می‌کنه.

بهش میگن تاناپ، خط لوله تاناپ-

اوهوم.

و از اینجا میره به سمت در واقع دریای

آدریاتیک سمت آلبانی و نهایتاً به ایتالیا

می‌رسه. خب؟ که بهش میگن تاپ، خط لوله تاپ.

این سه تا خط لوله مجموعاً که از محل

صندوق در واقع درآمدهای نفتی جمهوری آذربایجان

تأمین شده و بیش از سی میلیارد دلار هزینه داشته،

این خط لوله در حال حاضر گاز شونزده

کشور اروپایی رو داره تأمین می‌کنه.

از همین ژانویه امسال یعنی 2026،

گاز اتریش و آلمان هم بخشیش از طریق این

خط لوله تأمین میشه. یعنی آلمان و اتریشی که در

گذشته از طریق خط لوله نورد استریم یک-

تأمین می‌شدن-

و بعداً دو،

گازش تأمین میشد الان از سمت جمهوری آذربایجان داره

تأمین میشه. حالا در آمارهای رسمی منابع معتبر

اروپایی میگن میزان این گاز حدودا سیزده

میلیارد متر مکعب در ساله. اما در آمارهای غیررسمی

بیشتره، بیشتر از بیست میلیارد متر مکعب در واقع مطرح

میشه و نکته بسیار مهمش اینه که از این

شونزده کشور برخی از کشورها در حدود بیست درصد، سی درصد، برخی از

کشورها بالای هشتاد درصد گازشون از سمت در واقع

جمهوری آذربایجان داره تأمین میشه