Fâtiha Suresinde Açık Okuma Hataları ve Anlama Etkileri

Hamd, âlemlerin Rabbi Allah’a mahsustur.

O, Rahmân’dır, Rahîm’dir. Hesap gününün sahibidir.

Yalnız sana kulluk eder, yalnız senden yardım dileriz.

Bizi dosdoğru yola ilet. Kendilerine nimet verdiklerinin yoluna, gazaba uğrayanların ve sapmışların yoluna değil.

Açık telaffuz hatasında bazıları okuyup mesela şöyle der: Hamd, âlemlerin Rabbi Allah’a mahsustur.

Bu, şâz bir kıraattir;\Hasan el-Basrî’nin kıraatidir.

Mütevatir değildir. Mütevatir kıraatte ise «el- hamdu» dâl harfi ötreli okunur.

Birisi okurken mesela şöyle derse:\ Yalnız sana kulluk eder, yalnız senden yardım dileriz.

Kâfı esreli okursa, bu anlamı bozan bir telaffuz hatasıdır.

«Na‘budu»yu da yanlış okursa anlam bozulur.

Peki biri «Bizi dosdoğru yola ilet» diye okursa?

«İhdinâ» kelimesi orta uzunlukta okunur.

Ama kelimeyi yuvarlayıp «ehdinâ» diye okursa, kelime «hediye» anlamına dönüşür;\ yani «bize hediye ver» demiş olur.

Oysa doğru olan «ihdinâ»dır: Bizi sabit kıl, bize yol göster, ey Rabbimiz, ey âlemlerin Rabbi.

Biri «en‘amte» diye okursa, «en‘amtu» yerine, anlamı değiştiren bir telaffuz hatası yapmış olur.

Benzer şekilde, «dâllîn» kelimesini biri «ve lâ» diye okuyup «ve lâ dâlîn» derse, dâd yerine dâl kullanmış olur.

Ya da «ve lâ zâllîn» deyip hâlis zâ harfiyle okursa.

Bu da anlamı bozar. Çünkü «dâll», «dâllîn» kelimesinin tekilidir; yani sapmış kişi demektir.

Dalâlet, gölgelerden farklıdır. “Zıllîn” derse, “Gölge” nin çoğuludur ve devamlılık anlamına gelir.

Bazı insanlar da “dağâlîn” der, özellikle Arapça konuşmayanlar.

Dâl ile gayn harflerini birleştirirler, bu yanlıştır.

Doğrusu ise “veleddâllîn”dir.